باغبانی

کاشت درخت بادام و نگهداری از آن

کاشت درخت بادام و نگهداری از آن

درخت بادام از ۴۰۰۰ سال پیش از میلاد مسیح تاکنون روی کره‌ی زمین یافت می‌شود و طبق شواهد به نظر هم نمی‌رسد که در آینده‌ی نزدیک از روی زمین محو شود. این درخت، بومی آسیای مرکزی و جنوب غربی است و در دهه‌ی ۱۸۴۰ به کالیفرنیا نیز معرفی شد.

مغز بادام (با نام علمی Prunus dolcis) برای استفاده در غذاها، شکلات، آب‌نبات و شیرینی‌جات و همچنین روغن فرآوری شده کاربرد دارد.

بادام به خواص درمانی‌اش برای تعدادی از بیماری‌های جسمانی شهرت دارد و از درمان سرطان گرفته تا میخچه یا زخم از آن استفاده می‌شود. اما چطور می‌شود در کنار منزل خود آن را پرورش داد؟ این گیاه که نسبت نزدیکی با هلو، گیلاس، آلو و زردآلو دارد، مانند سایر اعضای این خانواده از گیاهان، به‌عنوان میوه‌ای خوشمزه و مغذی قابلیت اضافه‌شدن به باغ‌های مختلف را دارد.

درخت بادام هنگام گلدهی، قابلیت‌های یک گیاه زینتی را به نمایش می‌گذارد که حدود ۱۰ تا ۱۵ فوت ارتفاع دارد و در اوایل بهار با گل‌های معطر صورتی و سفید پر می‌شود.

در این مقاله اطلاعاتی دررابطه‌با نحوه‌ی کاشت و نگهداری درخت بادام و نکاتی با اهمیت در این زمینه آورده شده است که به کشاورزانی که قصد کاشت این درخت را در باغ یا باغچه خود دارند، کمک بسیاری می‌کند.

نحوه‌ی کاشت درخت بادام

هنگام پرورش درختان بادام، بهتر است بدانید که این درختان، خاک بیش از حد مرطوب را تحمل نمی‌کنند و به شدت به یخ‌زدگی در بهار حساس هستند. آن‌ها در زمستان‌های معتدل و مرطوب و تابستان‌های گرم و خشک در آفتاب کامل رشد می‌کنند. اگر منطقه‌ی زیستی شما این پارامترها را نداشته باشد، بعید است که درخت بادام شما میوه‌ای بدهد.

علاوه بر این، تعداد کمی از درختان بادام، خودبارور هستند و بنابراین برای تولید میوه به گرده‌افشانی نیاز دارند؛ پس شما باید حداقل دو درخت بکارید. اگر محل کاشت درخت در سطح بالایی قرار داشته باشد، حتی می‌توانید دو درخت بادام را در یک نقطه‌ی واحد بکارید؛ در این حالت درختان با هم رشد می‌کنند و بهم می‌پیوندند و به گل‌ها اجازه داده می‌شود تا گرده‌افشانی کنند.

درختان بادام ریشه‌ی عمیق دارند و باید آن‌ها را در محیط‌های شنی عمیق، حاصلخیز و با زهکشی مناسب کاشت. درختان بادام باید با فاصله‌ی ۶ تا ۸ متر از هم کاشته شوند و علی‌رغم اینکه درختان به خشکی مقاوم هستند، باید آبیاری شوند. استفاده از نیتروژن و کود آلی، به رشد آن‌ها کمک می‌کند. این درختان نیاز زیادی به نیتروژن و فسفر دارند. 

برای کاشت درخت بادام، حفره‌ای بیشتر از عمق لازم حفر کنید و مطمئن شوید که ریشه‌ها به‌راحتی در عمق حفره قرار می‌گیرند، سپس به‌صورت عمیق آب دهید. درصورتی‌که محیط زندگی شما بادخیز است، می‌توانید نهال بادام را به یک ستون یا تکیه‌گاه ببندید اما پس از گذشت حدود یک سال، تکیه‌گاه آن را بردارید تا درخت رشد مناسبی داشته باشد.

دقت کنید که قبل از کاشت، باید به ریشه‌ها به اندازه‌ی کافی آب داده شود. اطمینان حاصل کنید که ریشه‌ها قبل از قرارگرفتن در زمین، کاملاً مرطوب هستند تا منجر به شروعی خوب برای زندگی آن‌ها شود. حفره‌ای که برای ریشه ایجاد می‌کنید باید برای جای گرفتن کل ریشه گسترده و عمیق باشد، به‌طوری‌که ریشه خم نشود. مانند بسیاری از درختان خشکبار، بادام نیز نسبت به دست‌کاری ریشه حساس است؛ بنابراین هرگز نباید آن‌ها را کوتاه کرد و یا آن‌ها را مجبور کرد داخل سوراخی جای‌داده شوند که به اندازه‌ی کافی بزرگ نیست. تا همان اندازه‌ای که هنگام شکل‌گیری نهال در خاک قرار داشته را باید در خاک قرار دهید. باید تفاوت رنگ قابل‌توجه بین ریشه‌ها و بقیه‌ی گیاه را ببینید که نشان می‌دهد کدام قسمت باید در خاک مدفون باشد. این موضوع برای گیاهان ریشه‌ای برهنه و درختان گلدانی یکسان است.

هنگام پرکردن حفره، خاک باید کاملاً در اطراف ریشه فشرده شود. پس از دوباره پرشدن حفره، باید به نهال خود دو پیمانه آب بدهید تا در خانه‌ی جدید خود قرار بگیرد. در این مرحله می‌توانید با افزودن مقداری کود، به درخت خود کمی رونق بدهید. اگرچه بهتر است در صورت کاشت در پاییز، تا بهار صبر کنید و سپس کوددهی را انجام دهید.

نیازهای اکولوژیک درخت بادام

درخت بادام گیاه حساسی است، به همین علت شرایط رشد خاصی دارد.

آب‌وهوای مناسب

این درخت به شرایط گرم و خشک احتیاج دارد و به‌ویژه از مناطقی که تابستان‌های طولانی با هوای گرم، خشک و آفتابی دارند و بنابراین از یک‌فصل رشد طولانی برخوردار هستند، لذت می‌برد. همچنین این گیاه به مقدار مشخصی از سرما (حدود ۲۰۰ تا ۴۰۰ ساعت در سال در دمای کمتر از ۴۵ درجه‌ی فارنهایت یا ۷ درجه‌ی سانتیگراد) نیاز دارد تا خواب جوانه‌های خود را با موفقیت بشکند. به همین دلیل است که آن‌ها کاملاً با آب‌وهوای گرمسیری سازگار نیستند. آن‌ها به‌خصوص در برابر خاک‌های مرطوب و یخ‌بندان طاقت نمی‌آورند.

مشکل بادام زود گل کننده این است که به‌ویژه در برابر سرما آسیب‌پذیر است. درخت بادام خورشید را دوست دارد؛ اگرچه سایه‌ی جزئی را تحمل می‌کند، اما در این صورت نسبت به حالتی که زیر نور کامل آفتاب رشد کرده باشد، گل و میوه‌ی کمتری می‌دهد.

شکوفه باغ درخت بادام

خاک

اگرچه درخت بادام خاک‌های لومی با زهکشی خوب و عمیق را ترجیح می‌دهد اما انواع دیگر خاک، از جمله خاک‌های ضعیف را نیز تحمل می‌کند، اما به شرطی که مرطوب نباشند یا زهکشی ضعیفی نداشته باشند؛ زیرا در آن صورت کاملاً نمی‌تواند مقاومت و رشد نماید.

آبیاری

برای تولید محصول خوب و برداشت آجیل زیاد، گیاه بادام به بارندگی فراوان (حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلی‌متر یا ۲۰ تا ۲۵ اینچ سالانه) یا آبیاری نیاز دارد، اگرچه با آب کمتر نیز زنده می‌ماند. به طور سنتی، درخت بادام را آبیاری نمی‌کردند تا زمانی که کشاورزان به تجربه متوجه شدند که این گیاه به میزان مناسب آبدهی در زمان مناسب، پاسخ خوبی می‌دهد. اگرچه درخت بادام در آب‌وهوای نیمه‌خشک شکوفا می‌شود اما بااین‌حال، کمی آب اضافی را که در زمان مناسب استفاده شود دوست دارد. آبیاری قطره‌ای بهترین روش برای این گیاه است.

آن‌ها به‌خصوص از آبیاری اضافی اوایل بهار، در طول تابستان و گاهی اوقات در ماه‌های اول پاییز استفاده می‌کنند. بااین‌حال، مهم نیست اگر آن‌ها را در حوالی زمان برداشت آبیاری نکنید؛ زیرا تولیدکنندگان تجاری، آبیاری را در حدود ۳ یا ۴ روز قبل از برداشت قطع می‌کنند. این بدان معناست که برای رسیدن به یک محصول خوب باید تعادل مناسب را پیدا کنید.

آبیاری قطره‌ای باید روزانه برای درختانی که تازه کاشته شده‌اند صورت گیرد و در این حالت، درختان حداقل به ۵ تا ۸ سانتی‌متر آب نیاز دارند. درختان مستقر در صورت عدم بارندگی می‌توانند هفته‌ای ۵ تا ۸ سانتی‌متر آبیاری داشته باشند و ممکن است در زمان خشکسالی به آبیاری اضافی نیز نیاز داشته باشند. همچنین اگر درخت در خاک کم‌عمق یا ماسه‌ای کاشته شود، به آب بیشتری احتیاج دارد.

هرس

در زمستان یا فصل‌های خواب درخت، درختان بادام درحال‌رشد باید هرس شوند (آذرماه و دی‌ماه) تا رشد آن‌ها تقویت شود. می‌بایست جذب نور درخت افزایش یابد و بدین منظور، باید اندام یا مکنده‌های مرده یا بیمار درخت از آن جدا گردد.

تکثیر درخت بادام

تکثیر با پیوند ریشه

مانند اکثر درختان میوه و آجیل، بادام به طور معمول با جوانه زدن تکثیر می‌شود. این روش آسان‌ترین و مؤثرترین روش برای رشد آن‌ها و اطمینان از رشد واقعی آن‌ها نسبت به گیاه اصلی است.

این کار به این صورت انجام می‌شود که از یک ریشه‌ی مقاوم برای مقاومت درخت در برابر بیماری‌های منتقله از خاک استفاده می‌شود و سپس شاخه‌ی میوه‌دار را روی هسته‌ی ریشه پیوند می‌زنند. استفاده از بادام پیوندی، درختان را بسیار مقاوم‌تر می‌کند و آن‌ها اغلب خیلی سریع‌تر از بذر، رشد می‌کنند.

تکثیر درخت بادام

تکثیر با استفاده از دانه

قبل از اقدام به این کار باید آگاه باشید که باردهی گیاه در این حالت بسیار زمان‌بر است و هر آجیل تولید شده ممکن است به کیفیت دانه‌ی اصلی نباشد. برای این کار، مغزهای تازه (برشته نشده) را برای ۴۸ ساعت در آب بگذارید تا خیس بخورد. سپس آن‌ها را روی یک حوله‌ی کاغذی مرطوب در یک کیسه‌ی پلاستیکی قرار دهید و در یخچال بگذارید. حدود ۳ تا ۴ هفته باید در یخچال بماند تا بادام جوانه بزند. در این مرحله، آن‌ها آماده هستند تا در یک گلدان مناسب حاوی مخلوط خوبی از خاک (چیزی مانند مخلوط شن و کمپوست) با زهکشی مناسب کاشته شوند و در معرض تابش مستقیم آفتاب قرار گیرند.

ایده‌آل این است که آن را روی طاقچه کنار پنجره بگذارید که محیطی خوب و گرم است. نکته‌ی مهم این است که آن‌ها را مرطوب نگه دارید. سپس، بعد از رسیدن به ارتفاع حدود ۶ اینچ، آماده‌ی انتقال به گلدان بزرگ‌تر هستند.

نگهداری از درخت بادام

مراقبت از درخت بادام باتوجه‌به فصل، روش‌های متفاوتی دارد. در فصل زمستان بهتر است ناحیه‌ی اطراف درخت را تمیز کنید تا کرم نارنجی زمستان از آن دور شود و با سم‌پاشی مناسب، کرم شاخه‌ی هلو، مقیاس سن خوزه و تخم‌های کنه از بین برود. در هنگام شکوفایی بهار، مراقبت از درختان بادام باید شامل کوددهی درختان بالغ با اوره یا کود و آبیاری با دوزهای کم ازت برای درختان جوان باشد. پیشنهاد می‌کنیم مقاله آموزش جامع نگهداری از باغ را بخوانید.

در طول تابستان، آبیاری و کوددهی را با همان سرعت مصرف بهار تا زمان برداشت ادامه دهید. به‌منظور مراقبت از درختان بادام، درختان را در حین یا بعد از ریزش برگ‌ها در پاییز، قبل از باران زمستان اسپری کنید. این کار باعث می‌شود که آسیب ناشی از قارچ‌ها در هنگام بهار کاهش یابد.

نگهداری از درخت بادام

برداشت بادام

برداشت میوه‌ی درخت بادام پس از ایجاد شکاف در پوست میوه و خشک شدن پوسته و رنگ آن صورت می‌گیرد. میوه‌ی بادام برای رسیده شدن و تبدیل آن به خشکبار به شکلی که به اندازه‌ی کافی خشک شده باشد و به حداقل میزان رطوبت رسیده باشد، به ۱۸۰ تا ۲۴۰ روز زمان نیاز دارد. برای برداشت بادام، درخت را تکان دهید تا میوه‌ها بر زمین بریزند و بتوانید آن‌ها را جمع‌آوری نمایید.

بهتر است قبل از این کار زیرانداز، پارچه یا کیسه‌ای زیر درخت پهن کنید تا بادام‌ها روی آن بریزند و جمع‌آوری آن‌ها آسان‌تر و تمیزتر صورت گیرد. سپس پوسته‌ها را از مغز جدا کنید. مغزهای بادام خود را به مدت یک تا دوهفته فریز کنید تا کرم‌های باقیمانده در آن از بین بروند و سپس آن‌ها را در کیسه‌های پلاستیکی نگهداری کنید. خوب است بدانید که یک درخت بادام سالم و بالغ به طور متوسط می‌تواند ۲۳ تا ۳۰ کیلوگرم آجیل تولید کند.

برداشت بادام درختی

جمع‌بندی و نتیجه‌گیری

درخت بادام که یکی از انواع درختان آجیلی است، پس از بلوغ تاحدی نسبت به خشکی مقاوم است و به حدوداً ۲۰۰ ساعت سرما در سال نیاز دارد. این گیاه بومی منطقه‌ی آسیا است و به نگهداری و مراقبت زیادی نیاز ندارد. همچنین در مناطق معتدل و نیمه‌گرمسیری، به‌خوبی رشد می‌کند. نوع خاک موردنیاز درخت بادام، سست و شنی تا لومی است؛ در خاک رس خوب به عمل نمی‌آید. فصل رشد آن بهار و تابستان است.

pH خاک آن باید بین ۵.۵ تا ۸.۵ باشد و باید در معرض کامل آفتاب قرار گیرد. ضمناً باید زهکشی آن به‌گونه‌ای باشد که تخلیه‌ی آب آن به‌خوبی صورت گیرد. بسته به نوع درخت بادام کاشته شده، بین ۱۸۰ تا ۲۴۰ روز زمان لازم است تا این درخت به بلوغ و باروری برسد.

از لحاظ نیاز به آب، این گیاه در رده‌ی نیاز به آب کم تا متوسط قرار دارد. بهترین روش برای آبیاری آن آبیاری قطره‌ای است که برای درخت تازه کاشته شده ۵ تا ۸ سانتی‌متر در روز و برای گیاه مستقر، همین میزان در هفته کافی است.

از طریق روش‌هایی همچون پیوند زدن ریشه و کاشت دانه‌ی جوانه زده‌ی بادام می‌توان این گیاه را تکثیر نمود. هنگام کاشت این درخت توجه به ریشه از اهمیت بالایی برخوردار است زیرا به دلیل حساسیت این گیاه به دست‌کاری ریشه، نباید ریشه‌ی آن خم یا شکسته شود و یا تحت‌فشار قرار گیرد.

همچنین بهتر است در فصل زمستان درخت بادام به شکل مناسبی هرس شود تا شاخه‌های مرده از آن جدا شود و نور و آب به مقدار مناسب‌تری به گیاه برسد. برداشت بادام نیز به‌آسانی و با تکان دادن درخت پس از رسیدن میوه‌ها صورت می‌گیرد و کافی است میوه‌های ریخته شده بر روی زمین را جمع‌آوری نمایید.

مقاله پیشنهادی: نگهداری از باغ در زمستان

کوددهی و سم‌پاشی این گیاه نیز به‌منظور جلوگیری از رشد آفت‌ها و رشد بهتر گیاه، از اهمیت بالایی برخوردار است که در این مقاله به جزئیات نحوه‌ی انجام آن پرداختیم.

مقالات مرتبط

بادام درختی

این مقاله برای شما مفید بود؟

با کلیک بر روی ستاره به این مقاله امتیاز دهید! (بالاترین امتیاز ستاره سمت چپ)

میانگین امتیاز ۳.۳ / ۵. مشارکت‌کننده‌ها: ۱۲

اولین نفری باشید که به این مقاله امتیاز می‌دهد!

اگر این مقاله را دوست داشتید و مفید بود ...

این مقاله رو در شبکه های اجتماعی به اشتراک بذار!

از این که این مقاله برایتان مفید نبود متاسفیم!

چگونه این مقاله رو بهبود بدیم؟

به ما بگو چطور بهتر شیم؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *